Dev Stadyum Nasıl Esniyor?
19 MAYIS STADYUMU DİLATASYON PROJESİNİN PERDE ARKASI…
45.000 Seyirci kapasiteli, UEFA ve FIFA standartlarında, dünyanın en uzun çelik çatı açıklığına sahip 3. stadyumu olacak yeni Ankara 19 mayıs stadyumu dilatasyon projesinde ARFEN dilatasyon profilleri tercih edilmiştir.
İnovatif sismik dilatasyon profilleri ve ileri düzey mühendislik çözümlerinin entegre edildiği bu proje; mimarlar için kusursuz bir tasarım esnekliği, mühendisler için sıfır toleranslı bir yapısal güvenlik ve yatırımcılar için ise bakım maliyetlerini minimize ederek yapı ömrünü (ROI) uzatan yüksek katma değerli bir finansal güvence sağlamayı hedeflemiştir.
19 Mayıs Stadyumu gibi çok büyük taban alanına sahip ve dinamik yüklerin (tribün hareketleri, akustik titreşimler, rüzgar ve sismik kuvvetler) ekstrem düzeyde olduğu bir mega yapıda dilatasyon süreci, geleneksel binalardan çok daha karmaşık bir mühendislik disiplini gerektirmiştir.
Toplamda kilometrelerce uzunluğa ulaşan bu kritik dilatasyon hatlar; planlama, karşılaşılan zorluklar ve geliştirilen yöntemler çerçevesinde yönetilmiştir:
Başlangıç, Planlama ve Uygulama Aşaması (Fizibilite ve Modelleme)
Proje, stadyumun mimari tasarımı ile statik gereksinimlerinin çakıştırılmasıyla başladı. Tribün blokları, idari alanlar, otopark geçişleri ve zemin yapısı mercek altına alınarak yapının geometrisi simüle edildi.
• Yapının değişken mimari formları sebebiyle tek tip bir çözüm üretmek imkansızdı. Yapısal bloklar arasında değişen dinamik boşlukları yönetmek en büyük mühendislik zorluğuydu.
Karşılaşılan bu devasa zorlukları aşmak, mimari estetiği korumak ve yatırım ömrünü güvenceye almak adına projede yenilikçi yöntemler ve mühendislik çözümleri uygulandı:
• Öncelikle blokların hareket kabiliyetlerine göre 5 cm, 10 cm ve 15 cm açıklıklarda toplam 7000 metre dilatasyon profili entegre edildi. Üç boyutlu (X, Y, Z eksenli) hareketleri absorbe edebilen bu sismik profiller hem yapısal güvenliği maksimuma çıkardı hem de ağır araç yüklerine dayanımı ve yoğun yaya sirkülasyonuna karşı zemin bütünlüğünü korudu.
• Daha sonrasında sıcaklık değişimlerinden kaynaklanan iç gerilmeleri ve beton çatlamalarını tamamen önlemek adına yapı genelinde 5000 metre ısıl genleşme derzi uygulandı. Bu esnek derzler sayesinde yapının mevsimsel hareketleri kontrol altına alınarak zemin kaplamalarının ömrü uzatıldı.
Yapısal Güvence ve Kusursuz Kullanıcı Deneyimi
Toplamda 7000 metre sismik dilatasyon profili, 5000 metre ısıl genleşme derzi ile mega yapının her bir milimetresi kontrol altına alınarak, mimarlar için görsel bütünlüğü korumuş, yatırımcılar için ise gelecekteki bakım ve onarım maliyetlerini sıfıra indirerek finansal sürdürülebilirliği (ROI) taahhüt etmiştir. Böylelikle statik riskler ve tehditleri tamamen ortadan kaldırılmıştır.
Sonuç olarak 19 Mayıs Stadyumu, modern dilatasyon mühendisliğinin en ileri teknikleriyle donatılarak hem sporcular hem de sporseverler için depreme dayanıklı, korozyondan uzak ve maksimum güvenliğe sahip bir anıtsal yapı olarak geleceğe miras bırakılmıştır.